Een recente composietafbeelding, vastgelegd door astrofotograaf Josh Dury, toont de volle maan van maart in een opvallende bloedrode tint toen deze opkwam boven de kust van Dorset in het Verenigd Koninkrijk. De ongebruikelijke kleuring werd niet veroorzaakt door een maansverduistering – al vond er eerder die dag wel een plaats – maar eerder door een atmosferisch fenomeen dat werd versterkt door stof uit de Sahara dat door windstromen duizenden kilometers werd meegevoerd.
De “Wormmaan” en atmosferische effecten
De volle maan van maart wordt traditioneel de ‘Wormmaan’ genoemd, verwijzend naar de tijd van het jaar waarin bij warmere temperaturen regenwormen en insecten uit de grond kunnen komen. Dury’s afbeelding benadrukt een opvallend visueel effect: de maan die dieprood aan de horizon verschijnt. Dit is geen typisch gezicht, maar het is een natuurlijk gevolg van de interactie van licht met de atmosfeer van de aarde.
Het belangrijkste proces heet Rayleigh-verstrooiing. Wanneer maanlicht onder een lage hoek door de atmosfeer reist, zoals tijdens zonsopgang of zonsondergang, worden kortere blauwe golflengten verstrooid door atmosferische deeltjes, terwijl langere rode golflengten gemakkelijker passeren. De aanwezigheid van stof uit de Sahara versterkt dit effect, waardoor een nog dramatischere en roestige tint ontstaat.
Hoe de afbeelding is gemaakt
Dury legde de opvallende scène vast met een telelens en combineerde vervolgens meerdere opnamen tot één visueel aantrekkelijke compositie. Het resulterende beeld is niet alleen prachtig, maar illustreert ook hoe atmosferische omstandigheden hemelse waarnemingen diepgaand kunnen beïnvloeden.
“Het Sahara-stof in de atmosfeer zou de illusie wekken [van een bloedmaan]. Een diep bloedrood aan de horizon. Een provocerend beeld.” – Josh Dury
Waarom dit belangrijk is
Het fenomeen Rode Maan is een levendig voorbeeld van hoe mondiale atmosferische processen – zoals stofpluimen uit de Sahara – zelfs op lokaal niveau het weer en de zichtbaarheid kunnen beïnvloeden. Deze stofgebeurtenissen komen steeds vaker voor als gevolg van klimaatverandering en woestijnvorming, wat betekent dat dit soort opvallende bezienswaardigheden vaker voorkomen.
Het beeld herinnert ons er ook aan dat de visuele perceptie van hemellichamen niet alleen gaat over afstand of grootte, maar over het licht dat door de lucht gaat tussen ons en de kosmos. Het uiterlijk van de maan staat niet vast; het verandert met de atmosfeer.
Dit fenomeen herinnert aan de onderlinge verbondenheid van de systemen van de aarde, waar wind, stof en licht op elkaar inwerken om spectaculaire en soms griezelige visuele effecten te creëren.
