Georg Johann Rheticus to nazwisko, które rzadko pojawia się w popularnych historiach nauki. Nie był Kopernikiem. Nie był Galileuszem. Ale bez Retyka pogląd, że Ziemia krąży wokół Słońca, mógłby w Polsce przez dziesięciolecia pozostać zamknięty w pudełku. Retik był mostem. Posłaniec. Ci, którzy poznali tę teorię i zdecydowali, że świat musi o niej usłyszeć.
Jak Retyk odkrył prawdę heliocentryczną
Urodzony w 1514 roku w Feldkirch w Austrii, Retyk kształcił się jako matematyk i astronom. W 1536 roku piastował katedrę na uniwersytecie w Wittenberdze. Był kompetentny, szanowany i zapewne zadowolony z życia. Wtedy usłyszał pogłoski o polskim kanoniku we Fromborku (wówczas Frauenburgu), który wpadł na szalony pomysł: w centrum znajdowało się Słońce, a nie Ziemia.
Retik po prostu nie czytał książki na ten temat. Poszedł tam. W 1539 wyjechał do Polski i spędził dwa lata studiując ten temat bezpośrednio pod kierunkiem Mikołaja Kopernika. Ta bliskość miała znaczenie. Widział matematykę z bliska. Rozumiał jego wagę.
W 1540 r. Retyk opublikował niewielką broszurę zatytułowaną De libris Revolutionum…Nic. Copernici…narratio prima… (Pierwsza opowieść o księgach o rotacji… N. Kopernika…). Tytuł jest nieporęczny, ale intencja była jasna: jest to pierwsza relacja z pracy Kopernika na temat rotacji planet. Był to pierwszy publiczny sygnał, że teoria heliocentryczna jest realna i gotowa do dyskusji.
Dlaczego Pierwsza Narracja zmieniła chronologię wydarzeń
Możesz zapytać, dlaczego ta krótka broszura była tak ważna. Bo Kopernik był niezdecydowany. Był stary. Był przywódcą kościoła. Bał się negatywnej reakcji. Retyk nie tylko przekazał wiadomość; pchnął. Zachęcał Kopernika do ukończenia swojego najważniejszego dzieła De Revolutionibus orbium coelestium (O obrocie sfer niebieskich).
Retyk zabrał rękopis do Norymbergi w celu wydrukowania. Był motorem logistycznym stojącym za publikacją. W 1542 r. przeniósł się do Lipska, aby objąć nowe stanowisko, zanim książka faktycznie wyczerpała się nakładem, ale jego rola w udostępnieniu tekstu drukarzom i uczonym była niezaprzeczalna. Przekształcił prywatną teorię w dokument publiczny.
Gdzie matematyka Retiki wciąż żyje w Twoim kalkulatorze
Retyk był nie tylko popularyzatorem astronomii. Był praktykującym matematykiem realizującym projekt na dużą skalę. Od czasów pobytu w Wittenberdze aż do śmierci w 1576 roku pracował nad traktatem o trygonometrii. Zmarł, zanim zdążył go opublikować.
Pracę ukończył jego uczeń Valentin Otto. Książka została opublikowana w 1596 roku pod tytułem Opus Palatinum de triangulis (Praca Palatynatu o trójkątach).
To nie była tylko abstrakcyjna filozofia. Zawierała tabele wartości funkcji trygonometrycznych. Retik obliczał je w krokach co 10 sekund łukowych. Obliczył je z dokładnością do 10 miejsc po przecinku.
Pomyśl o tej precyzji. W XVI wieku. Żadnych komputerów. Tablice te przez wieki były podstawą nawigacji, geodezji i mechaniki niebieskiej. Kiedy używasz funkcji trygonometrycznej
